محمد پوركیانی عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی و رئیس انجمن مدیریت ورزش استان تهران در گفتوگو با برنامه «همیشه با ورزش» از شبكه رادیویی ورزش، با ارائه شش محور برای اصلاح مدیریت ورزش قهرمانی كشور، بر ضرورت ایجاد نظام ملی ارزیابی عملكرد، پیوند دادن دانشگاهها با فدراسیونها، بودجهریزی مبتنی بر عملكرد و تقویت نظارت مالی تأكید كرد و گفت اصلاح پایدار ورزش به تغییر نظام حكمرانی نیاز دارد، نه صرفاً جابهجایی مدیران.
به گزارش رادیو ورزش؛ محمد پوركیانی، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی و رئیس انجمن مدیریت ورزش استان تهران، در گفتوگو با برنامه «همیشه با ورزش» از شبكه رادیویی ورزش، با اشاره به اظهارات احمد دنیامالی، وزیر ورزش و جوانان، گفت اگر قرار است مشكلات مطرحشده در ارزیابی عملكرد كاروان ایران در بازیهای آسیایی ناگویا برطرف شود، باید شیوه اداره ورزش اصلاح شود؛ زیرا تغییر افراد بدون تغییر نظام مدیریتی، ممكن است همان چرخه مشكلات را در دورههای بعد تكرار كند.
پوركیانی نخستین محور پیشنهادی خود را ایجاد نظام ملی مدیریت عملكرد ورزش قهرمانی دانست. به گفته او، ارزیابی رشتهها نباید به بررسی نتایج یك رویداد محدود شود، بلكه باید اطلاعات ورزشكاران و مربیان، نتایج، هزینهها، امكانات، آسیبدیدگیها و عملكرد فدراسیونها در یك بازه زمانی مستمر بررسی شود. او با اشاره به نتایج رشتههایی مانند روئینگ، پرسشهایی درباره تعداد استعدادهای حاضر در چرخه قهرمانی، كیفیت اردوها و مسابقات تداركاتی و فاصله فنی ورزشكاران ایران با رقبا مطرح كرد و گفت نظام ارزیابی باید مشخص كند چرا برخی پیشبینیهای مدالی محقق نشده و در مقابل، كدام رشتهها فراتر از انتظار نتیجه گرفتهاند.
محور دوم، ایجاد مركز ملی تحلیل عملكرد بود. پوركیانی معتقد است فاصله میان دانشگاهها و بخش اجرایی ورزش همچنان پابرجاست؛ دانشگاهها پژوهشهایی انجام میدهند كه ممكن است كاربرد مستقیم ورزشی نداشته باشد و فدراسیونها نیز بدون دریافت بازخورد علمی كافی فعالیت میكنند. او پیشنهاد كرد ظرفیت دانشگاهها و متخصصان در حوزههایی مانند فیزیولوژی ورزشی، روانشناسی، تغذیه، علم تمرین و پیشگیری از آسیبها در یك سازوكار منسجم به كار گرفته شود. به اعتقاد او، ارزیابیهای انجامشده در مركز تحلیل عملكرد كمیته ملی المپیك نیز باید بررسی شود تا میزان انطباق پیشبینیها با نتایج و اثربخشی هزینههای صرفشده روشن شود.
محور سوم، بودجهریزی مبتنی بر عملكرد و توسعه رشتهها بود. پوركیانی گفت نظام بودجهای باید میان اعتبار لازم برای انجام وظایف روزمره فدراسیون، منابع مورد نیاز برای توسعه رشته و اعتبارات ویژه پروژههای زیرساختی و اصلاحی تفاوت قائل شود. او تأكید كرد كه برای تبدیل ارزیابیهای كیفی به معیارهای قابل سنجش، باید شاخصهای روشن تعریف شود تا هم تخصیص اعتبار شفافتر باشد و هم امكان ارزیابی عملكرد فراهم شود.
محور چهارم، تقویت نظارت مالی و مبارزه با فساد است. او استانداردسازی گزارشهای مالی فدراسیونها، بررسی تخصصی قراردادها، حسابرسی متناسب با ماهیت ورزش و شفافسازی تعارض منافع را ضروری دانست. پوركیانی با اشاره به بررسی تطبیقی كه به گفته خودش سالها پیش درباره هزینههای ورزشی ایران و برخی كشورهای دیگر، ازجمله ژاپن و عربستان، انجام داده بود، گفت در مواردی هزینههای ایران بیشتر بوده است. او همچنین نمونه اردوی یكماهه تیمی در آلمان پیش از رقابتی در قطر را مطرح كرد و پرسید چرا چنین اردویی بدون برگزاری مسابقه تداركاتی انجام شده است. این مثال، از نظر او، ضرورت بررسی توجیه فنی و اقتصادی هزینهها را نشان میدهد.
پوركیانی در همین زمینه عملكرد شورای برونمرزی را نیز نیازمند ارزیابی دانست و گفت نظارت نباید صرفاً به طرح چند پرسش یا واگذاری مسئولیت به فدراسیونها محدود بماند. او پیشنهاد كرد قراردادها از نظر حقوقی و تخصصی بررسی شوند و حسابرسان نیز در كنار قواعد مالی، شناخت كافی از ویژگیهای خاص ورزش داشته باشند. شفافیت در روابط و جلوگیری از تعارض منافع در مدیریت فدراسیونها از دیگر نكاتی بود كه بر آن تأكید كرد.
محور پنجم، تبدیل برنامههای توسعه به تعهدات اجرایی قابل سنجش بود. به گفته او، گرفتن امضا از رئیس فدراسیون برای تحقق تعداد مشخصی مدال كافی نیست؛ تعهدات باید با منابع مالی، زمانبندی تداركات و شاخصهای واقعی عملكرد ارتباط داشته باشند و تحقق آنها راستیآزمایی شود. پوركیانی برای توضیح این ضرورت، به هدف توسعه شنای پایه و مسئله دسترسی فدراسیونها به زیرساختهایی مانند استخر مجموعه ورزشی آزادی اشاره كرد و گفت اختلافها و تداخل مسئولیت میان نهادهای متولی اماكن ورزشی و فدراسیونها نیز باید حلوفصل شود.
محور ششم، بهرهگیری از نقدهای رسانهای و پیشنهادهای كارشناسی بود. پوركیانی رسانه را بخشی از سازوكار نظارت عمومی دانست كه میتواند دیدگاههای متفاوت را مطرح و زمینه گفتوگوی كارشناسی را فراهم كند. او همچنین خواستار توضیح درباره مبنای هدفگذاری 25 مدال طلا در ناگویا شد و پرسید این عدد بر اساس چه تحلیل فنی انتخاب شده است. از نگاه او، باید مشخص شود كدام رشتهها بیشترین فاصله را با اهداف خود داشتهاند و چه میزان از منابع وزارت ورزش و كمیته ملی المپیك به توسعه پایدار اختصاص یافته است.
این استاد دانشگاه در جمعبندی، بر نقش دانشگاهها در استعدادیابی، همكاری مراكز علمی با فدراسیونها، استفاده مشترك از امكانات و اجرای پروژههای مشترك تأكید كرد. او مشكل مهم ورزش كشور را فعالیت جزیرهای نهادها دانست و گفت وزارت ورزش باید نقش هماهنگكننده و ناظر را بهدرستی ایفا كند. پوركیانی برای نمونه به برگزاری برنامههایی مانند المپیاد ایرانیان اشاره كرد و پرسید وقتی شمار زیادی از شركتكنندگان دانشآموزند و آموزشوپرورش از امكانات و فضاهای ورزشی برخوردار است، چرا ظرفیت همان مجموعه برای اجرای برنامهها بهصورت هماهنگ استفاده نمیشود. به اعتقاد او، مأموریتهای علمی و اجرایی باید به نهادهای دارای تخصص واگذار شود و وزارتخانه بر هماهنگی و نظارت متمركز بماند تا از تكرار هزینهها و طرح همین مشكلات در رویدادهای آینده جلوگیری شود.
ایران در بازیهای آسیایی ناگویا 2026 با 19 طلا، 18 نقره و 15 برنز در رده ششم جدول مدالها قرار گرفت؛ هدفگذاری اعلامشده پیش از مسابقات، كسب 25 مدال طلا بود. بنابراین كاروان ایران شش مدال طلا كمتر از هدف اعلامشده به دست آورد. این فاصله، با پیشنهاد پوركیانی درباره ضرورت شفاف بودن مبنای پیشبینیها، ثبت شاخصهای قابل سنجش و بررسی تفاوت عملكرد واقعی با اهداف از پیش تعیینشده ارتباط مستقیم دارد. بااینحال، تعداد مدالها بهتنهایی برای ارزیابی كیفیت هزینهكرد یا عملكرد مدیریتی هر فدراسیون كافی نیست و همانطور كه او تأكید میكند، به دادههای تفصیلی و بررسی تخصصی نیاز است.